English
Sau 8 giờ thi công, từ 5 giờ sáng đến 13 giờ ngày 21/10, cầu đi bộ qua sông Sài Gòn đã hợp long thành công, đánh dấu cột mốc quan trọng trong quá trình xây dựng. Công trình dự kiến cơ bản hoàn thành vào cuối năm 2026, góp thêm một không gian công cộng và điểm đến mới cho người dân, du khách TP.HCM.
Hợp long thành công theo con nước sông Sài Gòn
Từ 5 giờ sáng, công tác hợp long cầu đi bộ qua sông Sài Gòn được triển khai theo phương án đã tính toán dựa trên diễn biến thủy triều. Để lựa chọn thời điểm thi công, đội ngũ kỹ thuật đã theo dõi dữ liệu thủy văn trong nhiều tháng cũng như đối chiếu với dữ liệu những năm trước đó để xác định khoảng thời gian “nước đứng”. Đây là lúc mực nước tương đối ổn định, dòng chảy giảm, tạo điều kiện thuận lợi đưa kết cấu thép vào vị trí. Khoảng thời gian này chỉ kéo dài chừng 3 giờ. Vì vậy, các thao tác quan trọng phải được tính toán, sắp xếp chặt chẽ để tận dụng điều kiện thủy triều phù hợp.
Trong quá trình thi công, sà lan chở kết cấu cầu được xoay ngang, đưa vào vị trí giữa hai trụ TC01 và TC02. Hệ thống cáp neo, tời kéo và điều chỉnh nước dằn trong sà lan được phối hợp vận hành để kiểm soát vị trí kết cấu trước tác động của dòng chảy. Việc căn chỉnh phải bảo đảm các điểm kết nối khớp với thiết kế, với sai số được kiểm soát ở mức milimét.
Đến 13 giờ cùng ngày, công tác hợp long hoàn thành thành công, đưa dự án bước sang giai đoạn kiểm tra và hoàn thiện. Quá trình này đòi hỏi sự phối hợp chính xác giữa các hệ thống neo giữ, điều chỉnh vị trí và kiểm soát lực tác động lên tổ hợp kết cấu thép nặng hàng nghìn tấn. Đặc biệt, do đặc thù bán thủy triều của sông Sài Gòn, áp lực nước lên thân sà lan tăng lớn tại thời điểm chặn dòng, đưa kết cấu vào vị trí hợp long. Đội ngũ kỹ sư đã sử dụng phần mềm chuyên dụng để mô phỏng các kịch bản biến động dòng chảy, từ đó tính toán phương án điều phối hệ thống cáp tời neo, kết hợp bơm xả nước ballast để điều chỉnh đối trọng và sử dụng hệ thống rơ-moóc tự vận hành SPMT để tinh chỉnh vị trí. Vượt qua những yêu cầu kỹ thuật phức tạp này, các đơn vị đã đưa nhịp cầu vào đúng vị trí, hoàn thành cột mốc hợp long theo kế hoạch.
Kết cấu “cầu mềm” với những yêu cầu kỹ thuật đặc biệt
Một trong những điểm khác biệt đáng chú ý của cầu đi bộ qua sông Sài Gòn là kết cấu được các kỹ sư của Tập đoàn Đại Dũng mô tả là dạng “cầu mềm”, thay vì dạng cầu cứng thông thường.
Theo giải thích của đơn vị chế tạo, đây là hệ kết cấu thép không gian có hình dáng cong ba chiều, với những yêu cầu đặc biệt về kiểm soát độ võng và biến dạng khi chịu tải. “Mềm” ở đây không có nghĩa là kết cấu thiếu chắc chắn, mà nhấn mạnh đặc điểm làm việc của hệ kết cấu, đòi hỏi tính toán chính xác những thay đổi về hình dạng dưới tác động của tải trọng.
Nhịp chính dài 187 mét, không có trụ đỡ giữa sông. Phía trên mặt cầu là hệ vòm thép lấy cảm hứng từ lá dừa nước, kết hợp vòm biên tạo hình giọt nước. Đáng chú ý, hình giọt nước không đơn thuần là chi tiết trang trí mà còn tham gia liên kết với các bộ phận khác của kết cấu.
Để tạo nên những đường cong ba chiều, các cấu kiện thép được chia thành nhiều phân đoạn, gia công theo các bán kính cong khác nhau rồi liên kết lại. Khi lắp ghép, toàn bộ đường cong phải liền mạch, không xuất hiện những điểm gãy khúc, đồng thời bảo đảm độ chính xác và khả năng chịu lực. Các kỹ sư sử dụng phần mềm chuyên dụng để triển khai bản vẽ gia công, kiểm soát kích thước và tọa độ từng cấu kiện. Công tác trắc đạc được thực hiện xuyên suốt quá trình tổ hợp nhằm hạn chế sai lệch tích lũy giữa các bộ phận.
Bên cạnh yêu cầu tạo hình, chất lượng vật liệu cũng được kiểm soát chặt chẽ. Thép sử dụng cho công trình phải đáp ứng các yêu cầu về độ bền, độ dẻo dai, khả năng chịu kéo và độ giãn dài theo thiết kế; trong đó có thép theo tiêu chuẩn A572. Các mối hàn chịu lực trên cao phải đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật AWS D1.1 khắt khe của Hiệp hội Hàn Hoa Kỳ. Đặc biệt, theo lãnh đạo Nhà máy Đại Dũng, toàn bộ mối hàn trên kết cấu cầu đều được kiểm tra bằng phương pháp không phá hủy (NDT). Phương pháp này giúp phát hiện các khuyết tật mà không làm hư hại cấu kiện, góp phần kiểm soát chất lượng và độ bền của các liên kết thép.
Một yêu cầu quan trọng khác đối với dạng kết cấu “cầu mềm” là tính toán độ vồng (camber). Đây là độ cong được tạo trước trong quá trình chế tạo để bù lại phần võng xuống khi kết cấu chịu tải. Nhờ đó, khi cây cầu làm việc trong điều kiện thực tế, hình dáng và cao độ của kết cấu có thể đạt yêu cầu thiết kế. Việc tính toán độ vồng phải được thực hiện ngay từ giai đoạn gia công, tổ hợp, kết hợp giữa hồ sơ thiết kế và kết quả đo kiểm thực tế. Đây cũng là một trong những yếu tố quyết định độ chính xác của công đoạn hợp long.
Tiếp tục kiểm định chất lượng sau hợp long
Sau hợp long, các đơn vị chuyên môn sẽ tiếp tục đo đạc hình dáng tổng thể, kiểm tra độ vồng, lực căng cáp, chất lượng các mối nối và trạng thái chịu lực của toàn bộ kết cấu thép. Kết quả được đối chiếu với hồ sơ thiết kế nhằm đánh giá mức độ đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật. Công trình cũng được quan trắc để theo dõi những thay đổi của kết cấu trong quá trình hoàn thiện.
Đặc biệt, với cầu đi bộ có kết cấu thép nhạy cảm với tác động từ bước chân người, công tác kiểm tra độ rung có ý nghĩa quan trọng. Các phép đo gia tốc và tần số dao động tự nhiên sẽ giúp đánh giá phản ứng của cầu khi chịu tác động, làm cơ sở xác định giải pháp hạn chế rung lắc nếu cần thiết. Các bước kiểm tra này, cùng với công tác thử tải, sẽ cung cấp dữ liệu đánh giá khả năng chịu lực, độ ổn định và mức độ an toàn, thoải mái trước khi công trình được nghiệm thu.
Là đơn vị tài trợ toàn bộ kinh phí xây dựng, chủ đầu tư Nutifood đang tiếp tục phối hợp với các đơn vị tham gia dự án để triển khai những công đoạn cuối cùng. Ông Nguyễn Hữu Hoàng, Giám đốc cao cấp Dự án Nutifood, chia sẻ: “Việc hợp long thành công là một cột mốc rất đáng mừng sau quá trình chuẩn bị và thi công với nhiều yêu cầu kỹ thuật phức tạp. Chúng tôi trân trọng nỗ lực của các đơn vị thiết kế, tư vấn, giám sát và thi công đã cùng nhau đưa dự án đến giai đoạn quan trọng này.
Nutifood mong muốn dành tặng người dân TP.HCM một cây cầu không chỉ đẹp về kiến trúc mà còn an toàn, thuận tiện và có chất lượng bền vững. Chúng tôi hiểu rằng sau hợp long vẫn còn nhiều công việc phải hoàn thành, đặc biệt là các bước kiểm tra, hoàn thiện và nghiệm thu. Trong giai đoạn nước rút này, Nutifood sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các đơn vị, làm hết sức mình để bảo đảm chất lượng, đẩy nhanh những phần việc có thể và sớm đưa cây cầu ra mắt, phục vụ người dân thành phố. Đó là điều chúng tôi mong chờ nhất khi thực hiện công trình này, cũng là món quà tri ân Nutifood muốn gửi đến cộng đồng và người tiêu dùng đã luôn tin tưởng, đồng hành cùng doanh nghiệp”.
Sau hợp long, các đơn vị thi công sẽ tập trung hoàn thiện mặt cầu, lắp đặt lan can, hệ thống chiếu sáng nghệ thuật và cảnh quan hai đầu cầu. Các hạng mục này sẽ từng bước định hình diện mạo hoàn chỉnh cho cây cầu và không gian đi bộ ven sông. Sau khi hoàn thiện, cầu sẽ được thử tải trước khi đưa vào sử dụng. Công tác thử tải được thực hiện theo phương án được phê duyệt.
Ông Đặng Xuân Hải – Chỉ huy trưởng công trình của Công ty Cổ phần Tập đoàn Đạt Phương, đơn vị thi công cầu chính, cho biết: “Sau hợp long Nhà thầu sẽ tập trung nhân lực thi công để đảm bảo tiến độ, đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật đề ra và đặc biệt là tính thẩm mỹ cao của công trình biểu tượng này”.
Những tên tuổi lớn đứng sau cây cầu đặc biệt
Với mong muốn dành tặng TP.HCM một công trình có giá trị kiến trúc đặc sắc, chất lượng và bền vững theo thời gian, Nutifood – đơn vị tài trợ 100% kinh phí xây dựng cầu đi bộ qua sông Sài Gòn – đã mời những tên tuổi uy tín, giàu kinh nghiệm trong nước và quốc tế cùng tham gia thực hiện dự án. Đây đều là những đơn vị từng ghi dấu ấn tại nhiều công trình quy mô lớn, có yêu cầu cao về kỹ thuật và kiến trúc.
Nổi bật ở khâu tư vấn thiết kế là liên danh Công ty TNHH Chodai & Kiso-Jiban Việt Nam, Công ty TNHH Chodai và Công ty TNHH Kiến trúc Niwa – tác giả phương án kiến trúc hình lá dừa nước được TP.HCM lựa chọn năm 2023. Được Nutifood mời tiếp tục đảm nhiệm tư vấn khảo sát và thiết kế bản vẽ thi công, liên danh chuyển hóa ý tưởng kiến trúc độc đáo thành những giải pháp kỹ thuật chi tiết. Các thành viên liên danh có kinh nghiệm từ những dự án nổi tiếng như cầu Nhật Tân, cầu Cần Thơ và cầu Akashi Kaikyo (Nhật Bản).
Ban Quản lý dự án Mỹ Thuận đảm nhiệm tư vấn quản lý dự án, với kinh nghiệm từ các công trình cầu Mỹ Thuận, cầu Cần Thơ. Công tác tư vấn giám sát do Liên danh Công ty Cổ phần Tư vấn thiết kế giao thông vận tải phía Nam và Chi nhánh Công ty TNHH Tư vấn và Xây dựng Đại học Giao thông vận tải thực hiện.
Ở khâu thi công, Tổng công ty Xây dựng số 1 – CTCP (CC1) đảm nhiệm xây dựng cầu dẫn và đường đầu cầu ở hai bờ sông, từng ghi dấu ấn với công trình cầu Thủ Thiêm, cầu Đồng Nai… Công ty Cổ phần Tập đoàn Đạt Phương phụ trách thi công cầu chính, với kinh nghiệm từ các dự án cầu Mỹ Thuận 2, cầu Ba Son…. Trong khi đó, Tập đoàn Đại Dũng đảm nhiệm cung cấp, chế tạo và lắp đặt kết cấu vòm thép chính, từng tham gia các công trình tại hơn 60 quốc gia, trong đó có sân vận động Lusail (Qatar) và đường hầm xuyên biển Fehmarnbelt (châu Âu).
Đại diện Tập đoàn Đại Dũng cho biết: “Được Chủ đầu tư Nutifood tin tưởng giao trọng trách thi công hạng mục kết cấu vòm thép chính, chúng tôi không chỉ xem đây là một gói thầu cơ khí, mà là niềm tự hào và trọng trách thiêng liêng đối với Thành phố. Chúng tôi muốn chứng minh một điều là doanh nghiệp Việt Nam hoàn toàn đủ bản lĩnh, công nghệ và nguồn nhân lực tinh hoa để làm chủ những công trình hạ tầng phức tạp, đòi hỏi tiêu chuẩn kỹ – mỹ thuật cao bậc nhất thế giới ngay trên đất nước mình. Từ chế tạo, hạ thủy, lai dắt 124 km, cho đến hợp long chính xác từng milimet, mỗi kỹ sư và công nhân Tập đoàn Đại Dũng đều làm việc với hơn 100% tâm huyết, góp sức dựng xây biểu tượng mới phục vụ người dân Thành phố”.
Những đơn vị được Nutifood mời tham gia dự án mang đến kinh nghiệm từ nhiều công trình quy mô lớn, cùng hiện thực hóa cây cầu có kiến trúc và kết cấu thép đặc biệt giữa trung tâm TP.HCM.